Uwagi krytyczne o współczesnej włoskiej literaturze historycznoprawnej - Paradisi, Bruno (Czasopismo Prawno-Historyczne, 1971)
Wszelka działalność naukowa o charakterze nowatorskim wyrasta z postawy krytycznej wobec tendencji dotąd w nauce panujących. W 1938 r. ukazało się we Włoszech dzieło Calasso, poświęcone ustawodawstwu statutowemu we Włoszech południowych. Zamierzeniem autora było nie tylko poddanie rewizji poglądów na ten temat głoszonych, ale i napisanie pracy historycznoprawnej w sposób odmienny niż dotąd praktykowany. Calasso podlegał może nie tyle bezpośrednim wpływom filozofii Benedetto Croce, która promieniowała na szerokie dziedziny kultury włoskiej, co w każdym razie wpływom historiografii włoskiej, która kształtowała się pod wpływem tego myśliciela. Rozumiał on też, że należy zapoczątkować nową metodę pisania historii prawa. Dotąd bowiem historia prawa we Włoszech opierała się na wzorach literatury niemieckiej, która stworzyła wielkie, klasyczne dzieła w naszej dyscyplinie.