Citizens’ initiatives in Switzerland - Rachwał, Marcin (Przegląd Politologiczny, 2014)
Celem niniejszego artykułu było ustalenie roli, jaką pełni inicjatywa ludowa w systemie politycznym Szwajcarii. Inicjatywę ludową (obywatelską) możemy zdefiniować jako procedurę, która umożliwia obywatelom przedstawienie swoich propozycji ustawodawczych (konstytucyjnych) poprzez zgromadzenie wymaganej liczby podpisów pod wnioskiem. Inicjatywa ludowa w Szwajcarii pozwala grupom obywateli złożyć propozycje w zakresie zmiany konstytucji. Należy podkreślić, iż na poziomie federacji nie funkcjonuje inicjatywa w zakresie ustawodawstwa zwykłego. Spośród 174 inicjatyw ludowych, które zostały poddane pod głosowanie w referendum, do roku 2010 jedynie 18 (10%) zyskało aprobatę większości. Pozostałe wnioski odrzucono. Inicjatywy są zgłaszane z różnorodnych powodów. Elementem wspólnym jest efekt tworzenia programu politycznego. Partie polityczne oraz grupy interesu podejmują inicjatywy także z powodów strategicznych. W Szwajcarii instytucje demokracji bezpośredniej (w tym inicjatywa ludowa) odgrywają istotną rolę, zarówno w zakresie częstotliwości stosowania, jak i pod względem wywieranego wpływu, w systemie politycznym ukształtowanym przez politykę porozumienia i dość stabilny system partyjny.